Vật Lý 12 Cấu Tạo Hạt Nhân / 2023 / Top 20 # Xem Nhiều Nhất & Mới Nhất 11/2022 # Top View | Nhatngukohi.edu.vn

Giáo Án Vật Lý 12 Cơ Bản Tiết 35: Tính Chất Và Cấu Tạo Của Hạt Nhân / 2023

– Nêu được cấu tạo của các hạt nhân.

– Nêu được các đặc trưng cơ bản của prôtôn và nơtrôn.

– Giải thích được kí hiệu của hạt nhân.

– Định nghĩa được khái niệm đồng vị

Tiết: 0 TÍNH CHẤT VÀ CẤU TẠO CỦA HẠT NHÂN I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức: – Nêu được cấu tạo của các hạt nhân. – Nêu được các đặc trưng cơ bản của prôtôn và nơtrôn. – Giải thích được kí hiệu của hạt nhân. – Định nghĩa được khái niệm đồng vị. 2. Kĩ năng: 3. Thái độ: II. CHUẨN BỊ 1. Giáo viên: Chuẩn bị một bảng thống kê khối lượng của các hạt nhân. 2. Học sinh: Ôn lại về cấu tạo nguyên tử. III. HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Hoạt động 1 ( phút): Kiểm tra bài cũ. Hoạt động của GV Hoạt động của HS Kiến thức cơ bản Hoạt động 2 ( phút): Tìm hiểu về cấu tạo hạt nhân Hoạt động của GV Hoạt động của HS Kiến thức cơ bản – Nguyên tử có cấu tạo như thế nào? – Hạt nhân có kích thước như thế nào? (Kích thước nguyên tử 10-9m) – Hạt nhân có cấu tạo như thế nào? – Y/c Hs tham khảo số liệu về khối lượng của prôtôn và nơtrôn từ Sgk. – Z là số thứ tự trong bảng tuần hoàn, ví dụ của hiđrô là 1, cacbon là 6 … – Số nơtrôn được xác định qua A và Z như thế nào? – Hạt nhân của nguyên tố X được kí hiệu như thế nào? – Ví dụ: , , , , ® Tính số nơtrôn trong các hạt nhân trên? – Đồng vị là gì? – Nêu các ví dụ về đồng vị của các nguyên tố. – Cacbon có nhiều đồng vị, trong đó có 2 đồng vị bền là (khoảng 98,89%) và (1,11%), đồng vị có nhiều ứng dụng. – 1 hạt nhân mang điện tích +Ze, các êlectron quay xung quanh hạt nhân. – Rất nhỏ, nhỏ hơn kích thước nguyên tử 104 ¸ 105 lần (10-14 ¸ 10-15m) – Cấu tạo bởi hai loại hạt là prôtôn và nơtrôn (gọi chung là nuclôn) – Số nơtrôn = A – Z. – Kí hiệu của hạt nhân của nguyên tố X: : 0; : 6; : 8; : 37; : 146 – HS đọc Sgk và trả lời. I. Cấu tạo hạt nhân 1. Hạt nhân tích điện dương +Ze (Z là số thứ tự trong bảng tuần hoàn). – Kích thước hạt nhân rất nhỏ, nhỏ hơn kích thước nguyên tử 104 ¸ 105 lần. 2. Cấu tạo hạt nhân – Hạt nhân được tạo thành bởi các nuclôn. + Prôtôn (p), điện tích (+e) + Nơtrôn (n), không mang điện. – Số prôtôn trong hạt nhân bằng Z (nguyên tử số) – Tổng số nuclôn trong hạt nhân kí hiệu A (số khối). – Số nơtrôn trong hạt nhân là A – Z. 3. Kí hiệu hạt nhân – Hạt nhân của nguyên tố X được kí hiệu: – Kí hiệu này vẫn được dùng cho các hạt sơ cấp: , , . 4. Đồng vị – Các hạt nhân đồng vị là những hạt nhân có cùng số Z, khác nhau số A. – Ví dụ: hiđrô có 3 đồng vị a. Hiđrô thường (99,99%) b. Hiđrô nặng , còn gọi là đơ tê ri (0,015%) c. Hiđrô siêu nặng , còn gọi là triti , không bền, thời gian sống khoảng 10 năm. Hoạt động 3 ( phút): Tìm hiểu khối lượng hạt nhân Hoạt động của GV Hoạt động của HS Kiến thức cơ bản – Các hạt nhân có khối lượng rất lớn so với khối lượng của êlectron ® khối lượng nguyên tử tập trung gần như toàn bộ ở hạt nhân. – Để tiện tính toán ® định nghĩa một đơn vị khối lượng mới ® đơn vị khối lượng nguyên tử. – Theo Anh-xtanh, một vật có năng lượng thì cũng có khối lượng và ngược lại. – Dựa vào hệ thức Anh-xtanh ® tính năng lượng của 1u? – Lưu ý: 1J = 1,6.10-19J – HS ghi nhận khối lượng nguyên tử. – HS ghi nhận mỗi liên hệ giữa E và m. E = uc2 = 1,66055.10-27(3.108)2 J = 931,5MeV II. Khối lượng hạt nhân 1. Đơn vị khối lượng hạt nhân – Đơn vị u có giá trị bằng 1/12 khối lượng nguyên tử của đồng vị . 1u = 1,6055.10-27kg 2. Khối lượng và năng lượng hạt nhân – Theo Anh-xtanh, năng lượng E và khối lượng m tương ứng của cùng một vật luôn luôn tồn tại đồng thời và tỉ lệ với nhau, hệ số tỉ lệ là c2. E = mc2 c: vận tốc ánh sáng trong chân không (c = 3.108m/s). 1uc2 = 931,5MeV ® 1u = 931,5MeV/c2 MeV/c2 được coi là 1 đơn vị khối lượng hạt nhân. – Chú ý quan trọng: + Một vật có khối lượng m0 khi ở trạng thái nghỉ thì khi chuyển động với vận tốc v, khối lượng sẽ tăng lên thành m với Trong đó m0: khối lượng nghỉ và m là khối lượng động. + Năng lượng toàn phần: Trong đó: E0 = m0c2 gọi là năng lượng nghỉ. E – E0 = (m – m0)c2 chính là động năng của vật. Hoạt động 4 ( phút): Hoạt động của GV Hoạt động của HS Kiến thức cơ bản Hoạt động 5 ( phút): Hoạt động của GV Hoạt động của HS Kiến thức cơ bản Hoạt động 6 ( phút): Giao nhiệm vụ về nhà. Hoạt động của GV Hoạt động của HS Kiến thức cơ bản – Nêu câu hỏi và bài tập về nhà. – Yêu cầu: HS chuẩn bị bài sau. – Ghi câu hỏi và bài tập về nhà. – Ghi những chuẩn bị cho bài sau. IV. RÚT KINH NGHIỆM

Ebook Vật Lý Hạt Nhân Hiện Đại (Phần I: Cấu Trúc Hạt Nhân): Phần 2 / 2023

Ch­¬ng 3 CÊu tróc h¹t nh©n H¹t nh©n nguyªn tö lµ mét

hÖ nhiÒu h¹t phøc t¹p, ®­îc cÊu tróc tõ c¸c nucleon

liªn kÕt víi nhau bëi t­¬ng t¸c m¹nh.

Nãi chung, ®Ó m” t¶ ®­îc cÊu tróc h¹t

nh©n trong mét tr¹ng th¸i vËt lý, ta ph¶i gi¶i ph­¬ng tr×nh Schroedinger cho hµm sãng vµ n¨ng l­îng cña h¹t nh©n trong tr¹ng th¸i nµy

(3.1)

Tõ ch­¬ng 1.2 ta ®· biÕt r”ng n¨ng l­îng liªn kÕt trung b×nh cña mét nucleon trong h¹t nh©n lµ kho¶ng 8 MeV, nhá h¬n nhiÒu n¨ng l­îng nghØ cña nucleon (mc

2

≈ 938 MeV). Ngoµi ra, ®éng n¨ng trung b×nh cña mét nucleon trong h¹t

nh©n lµ kho¶ng

Ekin ≈ 20 ∼ 40

trong h¹t nh©n sÏ lµ kho¶ng víi

v 2 /c2 ≈ 0.04 ∼ 0.09).

MeV nªn vËn tèc chuyÓn ®éng cña nucleon

v ≈

2Ekin /m ≈ 0.2 c ∼ 0.3 c

(t­¬ng øng

Do ®ã, d¹ng ph­¬ng tr×nh Schroedinger cña

häc l­îng tö kh”ng t­¬ng ®èi tÝnh

(non-relativistic quantum mechanics) lµ mét

®iÓm khëi ®Çu hîp lý cña c¸c ph­¬ng ph¸p nghiªn cøu cÊu tróc h¹t nh©n. Cho ®Õn nay, hai c¸ch tiÕp cËn chÝnh ®Ó gi¶i ph­¬ng tr×nh (3.1) lµ c¸c vi m”

(microscopic approach) vµ c¸c

mÉu tËp thÓ

(collective model).

Trong c¸c ph­¬ng ph¸p vi m”, to¸n tö Hamiltonian c¸c bËc tù do nucleon

vµ hµm sãng

ph­¬ng ph¸p

®­îc

x©y dùng trªn

còng ®­îc t×m d­íi d¹ng hµm phô

thuéc t­êng minh vµo c¸c täa ®é kh”ng gian (r ), spin (s) vµ spin ®ång vÞ (t) cña tõng nucleon

2

2m

(3.2)

i̸=j

ΨA = Ψ(r 1 , s1 , t1 ; r 2 , s2 , t2 ; … ; r A , sA , tA ). T­¬ng t¸c cÆp

v(i, j) = vNN (i, j) + vC (i, j),

gi÷a hai nucleon

i

j , vC (i, j)

víi

vNN (i, j)

(3.3)

lµ t­¬ng t¸c m¹nh

lµ t­¬ng t¸c tÜnh ®iÖn Coulomb gi÷a

i

j

khi c¶ hai ®Òu lµ proton. VÒ nguyªn t¾c, ph­¬ng tr×nh (3.1)-(3.2) chØ cã thÓ gi¶i chÝnh x¸c ®­îc cho h¹t nh©n víi cã

A

4,

A=2

A = 3.

§èi víi c¸c h¹t nh©n

ph­¬ng tr×nh chØ cã thÓ gi¶i ®­îc b”ng mét ph­¬ng ph¸p

gÇn ®óng

(approximation) thÝch hîp. Ngoµi ra, c¬ chÕ t­¬ng t¸c m¹nh gi÷a hai nucleon rÊt phøc t¹p nªn mçi mét ph­¬ng ph¸p gÇn ®óng ®Ó gi¶i bµi to¸n cÊu tróc h¹t nh©n cßn ph¶i ®­îc g¾n víi mét m” h×nh tin cËy cña gÇn ®óng nh­ vËy th­êng ®­îc gäi lµ mét

vNN .

Mét ph­¬ng ph¸p

mÉu cÊu tróc vi m”

(microscopic

structure model). Kh¸c víi c¸c mÉu vi m”, c¸c

mÉu cÊu tróc tËp thÓ

®­îc x©y dùng tõ c¸c

bËc tù do ®Æc tr­ng cho toµn bé h¹t nh©n mµ hay ®­îc gäi lµ

c¸c täa ®é tËp thÓ

(collective coordinates). ThÝ dô nh­ vector b¸n kÝnh t©m khèi ®iÖn tø cùc h¹t nh©n

R

vµ moment

Q2

A

(3.4)

Sau khi hµm Lagrangian h¹t nh©n ®­îc x©y dùng dùa trªn c¸c täa ®é tËp thÓ vµ mét vµi th”ng sè vËt lý vÜ m”, hµm nµy ®­îc l­îng tö hãa ®Ó thu ®­îc Hamiltonian

cho ph­¬ng tr×nh (3.1). Tõ hÖ thøc (3.4) ta dÔ thÊy lµ c¸c

täa ®é tËp thÓ còng cã thÓ ®­îc biÓu diÔn qua c¸c täa ®é t­¬ng øng cña tõng nucleon trong h¹t nh©n vµ v× thÕ c¸c mÉu cÊu tróc tËp thÓ th­êng cã c¬ së vi m” x©y dùng trªn c¸c bËc tù do nucleon.

96

3.1

C¸c mÉu cÊu tróc h¹t nh©n vi m”

Tõ n¨m 1935 Hans Bethe (gi¶i th­ëng Nobel, cha ®Î cña vËt lý thiªn v¨n h¹t nh©n) ®· ®­a ra gi¶ thuyÕt r”ng c¸c nucleon trong h¹t nh©n cã thÓ ®­îc m” t¶ gÇn ®óng nh­ hÖ c¸c nucleon kh”ng t­¬ng t¸c víi nhau nh­ng ®­îc liªn kÕt bëi mét

thÕ ®¬n h¹t

(single-particle potential)

Us.p. .

Ta dÔ dµng thu ®­îc m”

h×nh ®¬n gi¶n nµy khi biÓu diÔn Hamiltonian (3.2) d­íi d¹ng

(3.5)

i̸=j

NÕu ta chän mét thÕ ®¬n h¹t

Us.p.

sao cho hai sè h¹ng cuèi trong Hamiltonian

(3.5) triÖt tiªu nhau th× Hamiltonian h¹t nh©n cã thÓ biÓu diÔn ®­îc d­íi d¹ng tæng c¸c Hamiltonian ®¬n h¹t cña tõng nucleon trong h¹t nh©n

i=1

i=1

2

2m

(3.6)

Ph­¬ng tr×nh Schroedinger (3.1) víi Hamiltonian h¹t nh©n x¸c ®Þnh theo (3.6) chÝnh lµ

mÉu ®¬n h¹t ®éc lËp

(independent particle model, viÕt t¾t lµ IPM) do

Bethe ®­a ra tõ n¨m 1935. Tuy lµ mét gi¶ thuyÕt kh¸ ®¬n gi¶n, IPM chÝnh lµ mÉu cÊu tróc vi m” ®Çu tiªn vµ lµ c¬ së nÒn t¶ng ®Ó x©y dùng mÉu vá h¹t nh©n sau nµy.

3.1.1

MÉu khÝ Fermi

D¹ng thÕ ®¬n gi¶n nhÊt cña mÉu IPM cã thÓ ®­îc xÐt ®Õn lµ

hép thÕ vu”ng

(square potential well). Trong tr­êng hîp nµy h¹t nh©n ®­îc xÐt gÇn ®óng nh­ mét hép khèi chøa

A

nucleon chuyÓn ®éng ®éc lËp kh”ng t­¬ng t¸c víi nhau

vµ ®­îc liªn kÕt bëi mét hép thÕ vu”ng c¹nh

a,

víi

Us.p. (0 < x < a) = 0

Us.p. (x = 0 hoÆc x = a) = ∞ vµ t­¬ng tù cho c¸c täa ®é y 97

z . Trong mÉu vi

m” ®¬n gi¶n nµy, mµ cßn ®­îc gäi lµ

mÉu khÝ Fermi

(Fermi gas model), hµm

sãng ®¬n h¹t cña mçi nucleon ®­îc x¸c ®Þnh tõ ph­¬ng tr×nh Schroedinger sau

− Tõ ®iÒu kiÖn biªn

2

2m

▽2 ψ(r) = Eψ(r), r = (x, y, z).

(3.7)

ψ(r) = 0 trªn bÒ mÆt cña hép thÕ (khi mét trong 6 ®iÒu kiÖn

sau ®­îc tháa m·n:

x = 0, x = a, y = 0, y = a, z = 0, z = a),

ta dÔ dµng

thu ®­îc nghiÖm cña ph­¬ng tr×nh (3.7) d­íi d¹ng

ψ(x, y, z) ∼ sin(kx x) sin(ky y) sin(kz z) and kx a = nx π, ky a = ny π, kz a = nz π, víi

nx , n y

nz

lµ c¸c sè nguyªn d­¬ng. TrÞ riªng cña ph­¬ng tr×nh (3.7) ®­îc

x¸c ®Þnh víi mçi bé ba gi¸ trÞ (nx , ny , nz ) nh­ sau

2

E(nx , ny , nz ) = HÖ thøc (3.10) cho ta

2m

phæ gi¸n ®o¹n

+

+

2 2

(3.10)

(discrete spectrum) c¸c møc n¨ng l­îng

cña c¸c tr¹ng th¸i ®¬n nucleon (3.8). Vector xung l­îng cña nucleon ®­îc x¸c ®Þnh theo

p = k.

Trong kh”ng gian ba chiÒu cña vector l­îng

k

mµ ®­îc gäi lµ

kh”ng gian xung

(momentum space) mçi tr¹ng th¸i ®¬n nucleon ®­îc hoµn toµn x¸c ®Þnh

trong mét h×nh lËp ph­¬ng cã c¹nh

π/a vµ thÓ tÝch lµ (π/a)3 . Theo yªu cÇu cña

nguyªn lý Pauli, tr¹ng th¸i ®¬n nucleon trªn ph¶i lµ duy nhÊt trong mét h×nh lËp ph­¬ng nh­ vËy vµ ta cã sè tr¹ng th¸i ®¬n nucleon cho phÐp trong kho¶ng kh”ng gian xung l­îng n”m gi÷a

k

k + dk

kx , ky

c¸c tr¹ng th¸i ®¬n nucleon cho phÐp trong toµn bé líp hÖ sè 4 lµ

hÖ sè suy biÕn

(3.11)

kz

lµ ®ñ cho tÊt c¶

k n”m gi÷a k vµ k + dk ;

(degeneracy factor) spin vµ spin ®ång vÞ cña nucleon,

98

t­¬ng øng víi c¸c h×nh chiÕu

sz = ±1/2

tz = ±1/2.

th¸i ®¬n nucleon cho phÐp trong kho¶ng n¨ng l­îng ®­îc x¸c ®Þnh theo

k

kF

0

Tæng sè c¸c tr¹ng

ε

2 2

E=

k /(2m)

(3.12)

lµ xung l­îng t­¬ng øng víi møc n¨ng l­îng ®¬n h¹t cao nhÊt (n¨ng

l­îng Fermi) th× sè khèi

A cña h¹t nh©n cã thÓ ®­îc x¸c ®Þnh nh­ sau

(3.13)

V = a3 lµ thÓ tÝch cña hép khèi vu”ng c¹nh a. Tõ ®ã, mËt ®é nucleon trong

hép khèi vµ xung l­îng Fermi cã thÓ ®­îc biÓu diÔn qua nhau theo

(

)1/3

.

(3.14)

Víi mËt ®é nucleon trung b×nh trong t©m c¸c h¹t nh©n trung b×nh vµ nÆng (A

12)

kF ≈ 1.36

ρ ≈ 0.17

3 nucleon/fm ta dÔ dµng x¸c ®Þnh ®­îc xung Fermi

−1 fm vµ n¨ng l­îng Fermi

εF =

≈ 38.7

MeV. §éng

n¨ng trung b×nh cña nucleon trong mÉu khÝ Fermi ®­îc x¸c ®Þnh theo ∫ εF

⟨Ekin ⟩ =

0

NÕu ta m” t¶ h¹t nh©n gÇn dóng nh­ mét qu¶ cÇu víi b¸n kÝnh

(3.15)

R

vµ thÓ tÝch

V = 4πR3 /3, th× dÔ thu ®­îc tõ hÖ thøc (3.14) R = r0 A1/3 , r0 ≈ 1.12 fm, kF r0 ≈ 1.52.

(3.16)

Tuy lµ mét m” h×nh cÊu tróc vi m” ®¬n gi¶n cña h¹t nh©n, mÉu khÝ Fermi cung cÊp cho chóng ta nh÷ng kiÕn thøc c¬ së tèi thiÓu ®Ó tiÕp tôc hiÓu ®­îc c¸c mÉu cÊu tróc h¹t nh©n vi m” phøc t¹p. Ngoµi ra, mÉu khÝ Fermi cßn ®­îc dïng ®Ó tÝnh to¸n mËt ®é c¸c møc kÝch thÝch n¨ng l­îng cao trong c¸c nghiªn cøu ph¶n øng dÉn tíi

h¹t nh©n hîp phÇn

(compound nucleus) hoÆc ®Ó ®¸nh gi¸ sè h¹ng

®èi xøng trong c”ng thøc khèi b¸n thùc nghiÖm (1.11) cña n¨ng l­îng liªn kÕt h¹t nh©n…

99

Chuyên Đề Vật Lý 12 / 2023

9.1 Phát biểu nào sau đây là đúng? A. Hạt nhân nguyên tử X được cấu tạo gồm Z nơtron và A prôtôn B. Hạt nhân nguyên tử X được cấu tạo gồm Z nơtron và A nơtron C. Hạt nhân nguyên tử X được cấu tạo gồm Z prôtôn và (A-Z) nơtron D. Hạt nhân nguyên tử X được cấu tạo gồm Z nơtron và (A-Z) prôton 9.2 Phát biểu nào sau đây là đúng? A. Hạt nhân nguyên tử được cấu tạo từ các prôtôn B. Hạt nhân nguyên tử được cấu tạo từ các nơtron C. Hạt nhân nguyên tử được cấu tạo từ các prôtôn và các nơtron. D. Hạt nhân nguyên tử được cấu tạo từ các prôtôn, nơtron và electron 9.3 Phát biểu nào sau đây là đúng? A. Đồng vị là các nguyên tử mà hạt nhân của chúng có số khối A bằng nhau. B. Đồng vị là các nguyên tử mà hạt nhân của chúng có số prôtôn bằng nhau và số nơtron khác nhau. C. Đồng vị là các nguyên tử mà hạt nhân của chúng có số nơtron bằng nhau và số prôtôn khác nhau. D. Đồng vị là các nguyên tử mà hạt nhân của chúng có khối lượng bằng nhau. 9.4 Định nghĩa nào sau đây về đơn vị khối lượng nguyên tử u là đúng? A. u bằng khối lượng của một nguyên tử hiđrô H. B. u bằng khối lượng của một hạt nhân nguyên tử cacbon C. C. u bằng khối lượng của một hạt nhân nguyên tử cacbon C. D. u bằng khối lượng của một nguyên tử cacbon C. 9.5 Hạt nhân U có cấu tạo gồm : A. 238p và 92n B. 92p và 238n C. 238p và 146n D. 92p và 146n 9.6 Phát biểu nào sau đây là đúng? A. Năng lượng liên kết là toàn bộ năng lượng của nguyên tử gồm động năng và năng lượng nghỉ. B. Năng lượng liên kết là năng lượng tỏa ra khi các nuclôn liên kết với nhau tạo thành hạt nhân. C. Năng lượng liên kết là năng lượng toàn phần của nguyên tử tính trung bình trên số nuclôn. D. Năng lượng liên kết là năng lượng liên kết cá electron và hạt nhân nguyên tử. 9.7 Hạt nhân đơteri D có khối lượng 2,0136u. Biết khối lượng của prôtôn là 1,0073u và khối lượng của nơtron là 1,0087u. Năng lượng liên kết của hạt nhân D là : A. 0,67MeV B. 1,86MeV C. 2,02MeV D. 2,23MeV 9.8 Hạt nhân Co có cấu tạo gồm : A. 33p và 27n B. 27p và 60n C. 27p và 33n D. 33p và 27n 9.9 Hạt nhân Co có khối lượng là 55,940u. Biết khối lượng của phôtôn là 1,0073u và khối lượng của nơtron là 1,0087u. Năng lượng liên kết riêng của hạt nhân Co là : A. 70,5MeV B. 70,4MeV C. 48,9MeV D. 54,5MeV 9.10. Kí hiệu của nguyên tử mà hạt nhân của nó chứa 8p và 9n là A. B. C. D. 9.11. Theo định nghĩa ,đơn vị khối lượng nguyên tử u bằng : A. 1/16 khối lượng nguyên tử Ôxi. B. Khối lượng trung bình của nơtrôn và Prôtôn C. 1/12khối lượng của đồng vị phổ biến của nguyên tử cacbon D.khối lượng của nguyên tử Hidrô 9.12. Hạt nhân nguyên tử được cấu tạo A. Prôtôn B. Nơtrôn C. Prôtôn và Nơtrôn D. Prôtôn, Nơtrôn và electrôn 9.13 Đồng vị là những nguyên tử mà hạt nhân A. Có thể phân rã phóng xạ. B. Có cùng số Prôton Z. C. Có cùng số nơtrôn N D.Có cùng số nuclon A 9.14. Thành phần cấu tạo của hạt nhân urani là A. 92 nơtrôn và 235 nuclon và 92 electrôn B. 92 prôtôn và 143 nơtrôn C. 92 prôtôn và 235 nơtrôn D. 92 nơtrôn và 235 nuclon 9.15. Tính số nguyên tử hêli chứa trong 1g là A. 1,5.1022 nguyên tử B. 1,5.1023 nguyên tử C. 1,5.1024 nguyên tử D. 3.1022 nguyên tử 9.16. Để so sánh độ bền vững giữa hai hạt nhân ta dựa vào đại lượng A. Số khối A của hạt nhân B. Độ hụt khối hạt nhân C. Năng lượng liên kết hạt nhân D.Năng lượng liên kết riêng hạt nhân 9.17. Chọn câu sai : A. Hidrô có hai đồng vị là đơtêri và triti B. Đơtêri kết hợp với ôxi thành nước nặng là nguyên liệu của công nghiệp nguyên tử C. Đơn vị khối lượng nguyên tử là khồi lượng của một nguyên tử Cacbon D.Hầu hết các nguyên tố đều là hỗn hợp của nhiều đồng vị 9.18 Xét một tập hợp xác định gồm các nuclon đứng yên và chưa liên kết. Khi lực hạt nhân liên kết chúng lại với nhau thành một hạt nhân nguyên tử thì ta có kết quả như sau: A. Khối lượng hạt nhân bằng tổng khối lượng các nuclon ban đầu. B. Năng lượng nghỉ của hạt nhân tạo thành nhỏ hơn năng lượng nghỉ của hệ các nuclon ban đầu. C. Khối lượng hạt nhân lớn hơn tổng khối lượng các nuclon ban đầu. D.Năng lượng nghỉ của hạt nhân tạo thành bằng năng lượng nghỉ của hệ các nuclon ban đầu 9.19. Đồng vị là các nguyên tử mà hạt nhân có A. cùng số prôtôn nhưng khác nhau số nơtron B. cùng số nơtron nhưng khác nhau số prôtôn C. cùng số khối D. cùng số khối nhưng khác nhau số nơtron 9.20. Kí hiệu của nguyên tử mà hạt nhân của nó chứa 15p và 16n là : A. B. C. D. 9.21. Thành phần cấu tạo của hạt nhân Polôni là : A.84 nơtron và 210 nuclon và 84 electron B.84 prôton và 210 nơtron C.84 prôtôn và 126 nơtrôn D. 84 nơtron và 210 nuclon 9.22. Biết khối lượng các hạt nhân phốtpho là mP = 29,970u , prôtôn là mp = 1.0073u ,nơtrôn mn = 1,0087u ; 1u = 931 MeV/c2 .Năng lượng liên kết hạt nhân phốtpho là : A. 2,5137 MeV B. 25,137 MeV C. 251,37 MeV D.2513,7 MeV 9.23 Khối lượng của hạt nhân Thori là mTh = 232,0381u, của nơtrôn mn = 1,0087u, của prôtôn mp = 1,0073u. Độ hụt khối của hạt nhân Thôri là A. 1,8543 u B. 18,543 u C. 185,43 u D.1854,3 u 9.24 Khối lượng nguyên tử của hạt nhân cacbon bằng A. 6u B. 7u C. 8u D.14u 9.25. Biết khối lượng hạt nhân mMo = 94,88u; mp = 1,0073u; mn = 1,0087u; 1u = 931 MeV/c2. Năng lượng liên kết hạt nhân Mô-líp-đen là A. 82,645 MeV B. 826,45 MeV C. 8264,5 MeV D. 82645 MeV 9.26. Đơn vị đo khối lượng trong vật lý hạt nhân là A. kg B. đơn vị khối lượng nguyên tử (u). C. đơn vị eV/c2 hoặc MeV/c2. D. câu A, B, C đều đúng 9.27. Cho phản ứng hạt nhân sau: Biết độ hụt khối của là ∆mD = 0,0024 u và 1u = 931 MeV/c2. Năng lượng liên kết của hạt nhân là A. 7,7188 MeV B. 77,188 MeV C. 771,88 MeV D. 7,7188 eV 9.28 Khối lượng của hạt nhân là 10,0113 (u), khối lượng của nơtrôn là mn = 1,0086 (u), khối lượng của prôtôn là mp = 1,0072 (u) và 1u = 931 MeV/c2. Năng lượng liên kết của hạt nhân là A. 64,332 (MeV) B. 6,4332 (MeV) C. 0,64332 (MeV) D. 6,4332 (KeV) 9.29. Chọn câu đúng hạt nhân hêli có khối lượng mHe = 4,0015u, prôtôn mp = 1,0073u, nơtrôn mn = 1,0087u 1u = 931MeV/c2. Năng lượng liên kết riêng của hạt nhân hêli là: A. 7,1MeV B. 14,2MeV C. 28,4MeV D.4,54.10-12 J 9.30 : . Đường kính hạt nhân nguyên tử vào khỏang : A 10-6 đến 10-9 m B. 10-3 đến 10-8 m C.10-14 đến 10-15 m D.10-15 đến 10-20 m 9.31: . Số nguyên tử oxi chứa trong 4,4g khí CO2 là : A. N = 6,023.1022 hạt B. N = 6,023.1023 hạt C. N = 1,2046.1022 hạt D. N = 1,2046.1023 hạt 9.32 . Số nguyên tử có trong khối lượng mo = 20g chất Rn ban đầu là A. No = 5,42.1020 hạt B. No = 5,42.1022 hạt C. No = 5,42.1024 hạt D. Một giá trị khác 9.33 : . Năng lượng liên kết của hạt nhân nhôm là 🙁 m(Al) = 26,974u, m(p) = 1,0073u, m(n) = 1,0087u, 1u = 931 MeV/c2 ) A. E = 22,595 MeV B. E = 225,95 MeV C. E = 2259,5 MeV D. E = 22595 MeV 9.34 : Lực hạt nhân là lọai lực : A. Liên kết các nuclôn trong hạt nhân với nhau B. Là lọai lực mạnh nhất trong các lọai lực đã biết C.Có bán kính tác dụng rất ngắn khỏang 10-15 m D. Cả 3 câu đều đúng 9.35 : . Ký hiệu nguyên tử mà hạt nhạn chứa 11p và 13n là : A B C D 9.36 : . Đơn vị khối lượng nguyên tử 1u là : A 1u = 1,66055.10-27 kg B 1u = 931 MeV/c2 C 1u = 1/12 khối lượng của nguyên tử cácbon C12 D Cả 3 câu đều đúng 937.Cho hạt nhân có khối lượng là 19,986950u, mP = 1,00726u ;mn = 1,008665u ; u = 931,5 MeV/c2. Năng lượng liên kết riêng của có giá trị nào? A. 7,666245 eV B. 7,066245 MeV C. 8,02487 MeV D. 8,666245 eV 9.38 Cho biết mp = 1,0073u ;mn = 1,0087u ;mD = 2,0136u ;1u =931Mev/c2. Tìm năng lượng liên kết của nguyên tử Đơtêri . A. 9,45MeV B. 2,23MeV C. 0,23MeV D.Một giá trị khác 9.39. Năng lượng liên kết của hạt nhân đơteri là 2,2MeV và của là 28MeV. Nếu hai hạt nhân đơteri tổng hợp thành thì năng lượng tỏa ra là: A. 30,2MeV B. 23,6MeV C. 25,8MeV D.19,2MeV 9.40. Hạt nhân có độ hụt khối càng lớn thì A. càng dễ phá vỡ B. càng bền vững C. năng lượng liện kết bé D.số lượng các nuclon càng lớn 9.41. Khối lượng của hạt nhân là 13,9992u ,khối lượng của nơtrôn là mn = 1,0087u ,của Prôtôn mp = 1,0073u .Độ hụt khối của hạt nhân là A. 0,01128u B. 0,1128u C. 1,128u D.11,28u 9.42. Tính số lượng phân tử Nitơ có trong 1 gam nitơ .Biết khối lượng nguyên tử lượng của nitơ là 13,999u .Biết 1u = 1,66.10-24 g A. 43.1021 B. 215.1020 C. 43.1020 D. 215.1021 9.43. Một lượng khí ôxi chứa 1,88.1023 nguyên tử .Khối lượng của lượng khí đó là A. 20g B. 10g C. 5g D.2,5g 9.44. Biết khối lượng các hạt nhân mAl = 26,974u ,prôtôn mp = 1,0073u,nơtrôn mn =1,0087u; 1u =931MeV/c2 .Năng lượng liên kết hạt nhân nhôm là A. 2,26MeV B. 22,6 MeV C. 225,95MeV D.2259,54MeV 9.45. Khối lượng của hạt nhân là 10,0113u ,khối lượng của nơtrôn là mn = 1,0086u ;của prôtôn là mp = 1,0072u và 1u =931MeV/c2.Năng lượng liên kết của hạt nhân là A. 64,332MeV B. 6,4332MeV C. 0,64332MeV D.6,4332 eV 9.46. Biết khối lượng mD = 2,0136u ;mp =1,0087u ;và 1u =931MeV/c2 .Năng lượng liên kết riêng của hạt nhân đơtêri là : A. 3,2013MeV B. 2,2344MeV C. 1,1172MeV D.4,1046MeV Chủ đề 2 : SỰ PHÓNG XẠ 9.47Phát biểu nào sau đây là đúng? A. Phóng xạ là hiện tượng hạt nhân nguyên tử phát ra sóng điện từ. B. Phóng xạ là hiện tượng hạt nhân nguyên tử phát ra các tia a, b, g. C. Phóng xạ là hiện tượng hạt nhân nguyên tử phát ra các tia không nhìn thấy và biến đổi thành hạt nhân khác. D. Phóng xạ là hiện tượng hạt nhân nguyên tử nặng bị phá vỡ thành các hạt nhân nhẹ khi hấp thụ nơtron. A. Tia a, b, g đều có chung bản chất là sóng điện từ có bước sóng khác nhau. B. Tia a là dòng các hạt nhân nguyên tử. C. Tia b là dòng hạt mang điện. D. Tia g là sóng điện từ. A. Độ phóng xạ là đại lượng đặc trưng cho tính phóng xạ mạnh hay yếu của một lượng chất phóng xạ. B. Độ phóng xạ là đại lượng đặc trưng cho tính phóng xạ mạnh hay yếu của một chất phóng xạ. C. Độ phóng xạ phụ thuộc vào bản chất của chất phóng xạ, tỉ lệ thuận với số nguyên tử của chất phóng xạ. D. Độ phóng xạ của một lượng chất phóng xạ giảm dần theo thời gian theo quy luật quy định hàm số mũ. A. H(t)= — B. H(t)= C. H(t)=lN(t) D. H(t)=H0 9.51 Chọn đáp án đúng : Trong phóng xạ b- hạt nhân X biến đổi thành hạt nhân Y thì : A. Z’=(Z+1); A’=A B. Z’=(Z-1); A’=A C. Z’=(Z+1); A’=(A-1) D. Z’=(Z+1); A’=(A+1) 9.52 Chọn đáp án đúng : Trong phóng xạ b+ hạt nhân X biến đổi thành hạt nhân Y thì : A. Z’=(Z+1); A’=A B. Z’=(Z-1); A’=A C. Z’= Z; A’=A+1 D. Z’=(Z+1); A’=(A-1) A. p à n + e+ +v B. p à n + e+ C. n à p + e+ +v D. n à p + e+ 9.54 Phát biểu nào sau đây là không đúng? A. Tia a là dòng các hạt nhân nguyên tử Hêli He. B. Khi đi qua điện trường giữa hai bản của tụ điện tia a bị lệch về phía bản âm. C. Tia a ion hóa không khí rất mạnh. D. Tia a có khả năng đâm xuyên mạnh nên được sử dụng để chữa bệnh ung thư. 9.55 Phát biểu nào sau đây là không đúng? A. Hạt b+ và hạt b- có khối lượng bằng nhau. B. Hạt b+ và hạt b- được phóng ra từ cùng một đồng vị phóng xạ. C. Khi đi qua điện trường giữa hai bản tụ hạt b+ và hạt … 4688 MeV B. EX = 1,5409 MeV và En = 0,5518 MeV C. EX = 0,5490 eV và En = 0,46888 eV D.Một giá trị khác 9.133. Khi Nitơ bị bắn phá bởi notrôn nó sẽ phát ra hạt prôtôn và hạt nhân X .Phương trình phản ứng hạt nhân là A. B. C. D. 9.134. Tính năng lượng tỏa ra trong phản ứng nhiệt hạch : + + . Cho biết khối lượng các hạt nhân D, T, H, He lần lượt là : 2,01400u, 3,01603u, 1,007825u, 4,00260u, 1u = 931,5 Mev/c2 A. E = 16,36 MeV B. E = 18,25 MeV C. E = 20,40 MeV D. E = 14,26 MeV 9.135. Một trong các phản ứng phân hạch của Urani () là sinh ra hạt nhân môlipđen () và Lantan (), đồng thời có kèm theo một số hạt nơtrôn và electrôn. Hỏi có bao nhiêu hạt nơtrôn và electrôn được tạo ra ? A. Tạo ra : 1 nơtrôn và 7 electrôn B. Tạo ra : 3 nơtrôn và 6 electrôn C. Tạo ra : 2 nơtrôn và 7 electrôn D. Tạo ra : 2 nơtrôn và 8 electrôn 9.136. . Trong 1kg nước thường có 0,15g nước nặng (D2O). Tách số đơtêri có trong 1kg nước thường rồi thực hiện phản ứng nhiệt hạch sau : + + . Cho mD = 2,0136u, mT = 3,0160u, mH = 1,0073u, 1u = 931,5 MeV, NA = 6,022.1023 (mol-1). Tính năng lượng tỏa ra cho 1 phản ứng và khi khối lượng đơtêri trong 1kg nước phản ứng hết: A.E = 3,6309 MeV, E = 0,2624.1010 J B. E = 36,309 MeV, E = 0,2624.1010 J C.E = 3,6309 MeV, E = 0,2624.1012 J D. E = 36,309 MeV, E = 0,2624.1012 J 9.137. : Prôtôn bắn vào bia đứng yên Liti ().Phản ứng tạo ra hai hạt X giống hệt nhau bay ra. Hạt X này là A.Prôtôn B. Nơtrôn C. Đơtêri D.Hạt α 9.138. Cho phản ứng hạt nhân sau: + + 1,21MeV + . Hạt α có động năng 4MeV. Hạt nhân đứng yên. Giả sử hai hạt nhân sinh ra có cùng vận tốc và coi khối lượng các hạt nhân bằng số khối của nó. Động năng của: A. là 0,155 MeV B. là 0,155 MeV C. là 2,626 MeV D. là 2,626 MeV 9.139. Mỗi phản ứng phân hạch của tỏa ra trung bình 200 MeV. Năng lượng do 1g tỏa ra ,nếu phân hạch hết là : A. E = 8,2 .1010 J B. E = 850 MJ C. E = 82 MJ D. E = 8,5.109 J 9.140 Điều kiện để các phản ứng hạt nhân dây chuyền xảy ra là: A. phải làm chậm nơtrôn B. hệ số nhân nơtrôn s ≤ 1 C. Khối lượng của U235 phải nhỏ hơn khối lượng tới hạn D. phải tăng tốc cho các nơtrôn 9.141 Hạt nhân mẹ A có khối lượng mA đang đứng yên, phân rã thành hạt nhân con B và hạt α có khối lượng mB và mα, có vận tốc là vB và vα. Mối liên hệ giữa tỉ số động năng, tỉ số khối lượng và tỉ số độ lớn vận tốc của hai hạt sau phản ứng là: A. = = B. = = C. = = D. = = 9.142 Hạt α có động năng kα = 3,3MeV bắn phá hạt nhân gây ra phản ứng +α →n +.Biết mα = 4,0015u ;mn = 1,00867u;mBe= 9,01219u;mC = 11,9967u ;1u =931 MeV/c2 . năng lượng tỏa ra từ phản ứng trên là A. 7,7MeV B. 8,7MeV C. 11,2MeV D.5,76MeV A. Sự kết hợp hai hạt nhân nhẹ hơn thành một hạt nhân nặng hơn B. Mỗi phản ứng kết hợp toả ra một năng lượng bé hơn một phản ứng phân hạch ,nhưng tính theo khối lượng nhiên liệu thì phản ứng kết hợp lại toả ra năng lượng nhiều hơn C. Phản ứng kết hợp tỏa năng lượng nhiều ,làm nónh môi trường xung quanh nên ta gọi là phản ứng nhiệt hạch chúng tôi người đã thực hiện được phản ứng nhiệt hạch nhưng dưới dạng không kiểm soát được 9.144 Phát biểu nào sai khi nói về phản ứng phân hạch ? A. Tạo ra hai hạt nhân có số khối trung bình B. Xảy ra do sự hấp thụ nơtrôn chậm C. Chỉ xảy ra với hạt nhân nguyên tử D.Là phản ứng toả năng lượng 9.145 Một hạt nhân mẹ có số khối A ,đứng yên phân rã phóng xạ α (bỏ qua bức xạ γ).Vận tốc hạt nhân con B có độ lớn là v .Vật độ lớn vận tốc của hạt α sẽ là A. vα = ()v B. vα = ()v C. vα = ()v D. vα = ()v 9.146. Hạt nhân (đứng yên) phát ra hạt α và γ có tổng động năng là 13,9MeV.Biết vận tốc của hạt α là 2,55.107 m/s ,khối lượng hạt nhân mα = 4,0015u .Tần số của bức xạ γ là : A. 9.1019 Hz B. 9.1020 Hz C. 9.1021 Hz D. 9.1022 Hz 9.147. Xét phản ứng A. Đây là phản ứng phân hạch B. Phản ứng trên là phản ứng toả năng lượng C. Tổ khối lượng các hạt sau phản ứng nhỏ hơn tổng khối lượng của các hạt tham gia phản ứng D.Cả A,B,C đều đúng 9.148: .Đồng vị phóng xạ Po210 có chu kỳ bán rả T. Ban đầu khối lượng chất phóng xạ là mo = 4g. Khối lượng chất phóng xạ vào thời điểm t = T/2 là : A. m = 2g B. m = 4g C. m = 8g D. m = 16g 9.149: .So sánh sự giống nhau giữa hiện tượng phóng xạ và phản ứng dây chuyền: A. Phản ứng tỏa năng lượng B. Phụ thuộc vào các điều kiện bên ngòai C. Là quá trình tự phát D. Có thể xảy ra ở các hạt nhân nặng hay nhẹ 9.150. So sánh sự giống nhau giửa hiện tượng phóng xạ và phản ứng hạt nhân A Đếu là phản ứng hat nhân tỏa năng B Đều có sự biến đổi hạt nhân tạo thành hạt nhân mới C Đều là quá trình tự phát D Cả 3 câu đều đúng 9.151: . Khối lượng của hạt nhân Môlypđen là m (Mo) = 94,88u, của protôn m)p) = 1,0073u, của nơtrôn m(n) = 1,0087u , 1u = 931 MeV/c2 . Năng lượng liên kết của hạt nhân Mo bằng : A E = 8,26449 MeV B E = 82,6449 MeV C E = 826,449 MeV D E = 8264,49 MeV 9.152Chọn câu trả lời sai. Hạt nơtrinô là lọai hạt : A hạt sơ cấp B Xuất hiện trong sự phân rả phóng xạ β C Xuất hiện trong sự phân rả phóng xạ α D Không mang điện tích 9.153: . Chất phóng xạ Pôlôni (Po) phát ra tia α và biến thành chì . Số khối và nguyên tử số của pôlôni là : A Z = 210, A = 84 B Z = 84, A = 210 C Z = 86, A = 208 D Z = 208, A = 86 9.154: Phương trình phóng xạ α của Rađi là : . Cho biết khối lượng các hạt nhân : m (Ra) = 225,977u, m (Rn) = 221,970u, m (α) = 4,0015u, 1u = 931 MeV. Động năng của hạt α bằng : A K (α) = 0,09 MeV B K (α) = 5,03 MeV C K (α) = 5,12 MeV D K (α) = 5,21 MeV 9.155: Chọn câu trả lời sai. Phản ứnh nhiệt hạch : A Là phản ứng kết hợp hai hạt nhân nhẹ thành hạt nhân trung bình B Để xảy ra phản ừng ở nhiệt độ rất cao C Để xảy ra phản ừng phải có các nơtrôn chậm D Năng lượng tỏa ra của phản ứng nhỏ, nhưng nếu tính theo khối lượng chất tham gia phản ứng thì rất lớn 9.156 Biết khối lượng hạt nhân là mNa =2,9837u ,1u =931MeV/c2 =1,66055.10-27kg. Năng lượng nghỉ của hạt nhân là A. 2,14.104 MeV B. 2,14.1010 MeV C. 3.10-8J D.3.10-10J 9.157.Chọn câu sai Phản ứng nhiệt hạch A. chỉ xảy ra ở nhiệt độ rất cao (hàng chục ,hàng trăm triệu độ ) B. Trong lòng mặt trời và các ngôi sao xảy ra phản ứng nhiệt hạch C. Con người đã thực hiện được phản ứng nhiệt hạch dưới dạng kiểm soát được D.được áp dụng để chế tạo bom khinh khí (bom H) 9.158. Chọn câu trả lời sai Độ phóng xạ A. Đặc trưng cho tính phóng xạ mạnh hay yếu của chất phóng xạ B. Đo bằng số phân rã trong một đơn vị thời gian C. Đơn vị đo Becơren (Bq) được tính bằng số phân rã trên giây D.Đơn vị đo Curi (Ci) bằng 1Ci = 3,7.1019 Bq 9.159. Trong phản ứng hạt nhân sau: +→+ gọi mi là khối lượng của hạt nhân i .Nếu : C. (m1 +m2) – (m3 +m4) < 0 :phản ứng hạt nhân tỏa năng lượng D. (m1 +m2) – (m3 +m4) = 0 :phản ứng hạt nhân không tỏa,không thu năng lượng 9.160. Trong phản ứng hạt nhân khối lượng không được bảo toàn là vì : A. Số hạt tạo thành sau phản ứng có thể khác với số hạt nhân tham gia phản ứng B. Phản ứng toả hoặc thu năng lượng C. Độ hụt khối của từng hạt nhân trước và sau phản ứng khác nhau D.Cả A,B,C đều đúng 9.161. Đặc điểm của phản ứng hạt nhân trong lò phản ứng của nhà máy điện nguyên tử : A. là phản ứng dây chuyền B. có hệ số nhân nơtrôn s =1 C. năng lượng toả ra không đổi và có thể kiểm soát được D. A,B,C đều đúng 9.162. cho phản ứng hạt nhân A → B +C .Biết hạt nhân mẹ A ban đầu đứng yên .có thể kết luận gì về hướng và trị số của vận tốc các hạt sau phản ứng A. Cùng phương ,cùng chiều ,độ lớn tỉ lệ nghịch với khối lượng B. Cùng phương ,ngược chiều ,độ lớn tỉ lệ nghịch với khối lượng C. Cùng phương ,cùng chiều ,độ lớn tỉ lệ với khối lượng D. Cùng phương ,ngược chiều ,độ lớn tỉ lệ với khối lượng 9.163 Điểm giống nhau giữa sự phóng xạ và phản ứng phân hạch là A. có thể thay đổi do các yếu tố bên ngoài B. đều là phản ứng toả năng lượng C. các hạt nhân sinh ra có thể biết trước D.cả ba điểm nêu trong A,B,C 9.164. Cho phản ứng hạt nhân →+ α +4,91MeV .Biết rằng hạt nhân Thôri đứng yên .Xem tỉ số khối lượng bằng tỉ số số khối .Động năng của hạt nhân Radi là A. 0,085MeV B. 4,82MeV C. 8,5eV D.4,82eV 9.165. Xét phản ứng .Điều gì sau đây đúng khi nói về phản ứng hạt nhân này A. Đây là phản ứng nhiệt hạch B. Đây là phản ứng toả năng lượng C. Điều kiện xảy ra phản ứng là ở nhiệt độ rất cao D.Cả A,B,C đều đúng 9.166. Đồng vị của hạt nhân là hạt nhân có A. Z = 4 ;A = 7 B. Z = 3 ;A = 6 C. Z = 3 ;A = 8 D. B và C đúng 9.167 Chọn câu trả lời sai Pôlôni phóng xạ tia α và tạo thành hạt nhân X A. X là hạt nhân chì B. X là hạt nhân có Z =82 ;A = 124 C. X là hạt nhân có 82 prôtôn và 124 nơtrôn D. X là hạt nhân có 206 nuclon 9.168. Xét phóng xạ trong đó Zx và AX là A. ZX = Z -1 ;AX =A B. ZX = Z +1 ;AX =A C. ZX = Z ;AX =A +1 D. ZX = Z -2 ;AX =A – 4 9.169. Chọn câu trả lời sai trong phản ứng hạt nhân ,số được bảo toàn A. Tổng số prôton B. Tổng số nuclon C. Tổng số nơtron D.Tổng khối lượng các hạt nhân 9.170. Trong một phản ứng hạt nhân ,tổng khối lượng các hạt tham gia phản ứng A. Được bảo toàn B. Tăng C. Giảm D.Tăng hoặc giảm tuỳ theo phản ứng 9.171. Bắn hạt nhân α có động năng 4,8409MeV vào hạt nhân đứng yên ta có phản ứng :α +→ +p ,Biết các hạt nhân sinh ra cùng véctơ vận tốc .Cho mα = 4,0015u;mp = 1.0072u;mN =13,9992u;m0 = 16,9974u ,1u =931MeV/c2. Phản ứng này thu hay toả bao nhiêu năng lượng A. Thu năng lượng ,E =1,21MeV B. Toả năng lượng ,E = 1,21 MeV C. Thu năng lượng ,E =1,21eV D. Toả năng lượng ,E = 1,21 eV 9.172. Cho phản ứng hạt nhân .Hạt X là hạt : A. Triti B. Prôton C. Hêli D.Đơtêri 9.173. Cho hạt α có động năng E bắn phá hạt nhân nhôm đứng yên .Sau phản ứng hai hạt sinh ra là X và nơtrôn .Hạt X là A. Liti B. Phốt pho C. Chì D.Một hạt nhân khác 9.174. hạt nhân Urani sau khi phát ra các bức xạ α và β cuối cùng cho đồng vị bền của chì .Số hạt α và β phát ra là A. 8 hạt α và 10 hạt β+ B. 8 hạt α và 6 hạt β- C. 4 hạt α và 2 hạt β- D. 8 hạt α và 8 hạt β- 9.175. Người ta dùng nơtrôn bắn vào hạt nhân đồng vị đứng yên và thu được hai hạt giống nhau .Biết phương trình phản ứng : .Cho mn =1,0086u;mBe =7,0152u;mHe =4,0015u A. Phản ứng này là tỏa năng lượng B. Năng lượng tỏa ra của phản ứng là 19,36MeV C. Cả A,B đúng D.Cả A,B sai 9.176. Đồng vị của hạt nhân là hạt nhân có A. Z = 12;A = 23 B. Z = 13;N = 11 C. Z = 14;N = 12 D. Z = 11;N = 12 9.177. Trong phóng xạ γ hạt nhân con A. Tiến hai ô trong bảng phân loại tuần hoàn B. Lùi một ô trong bảng phân loại tuần hoàn C.Tiến một ô trong bảng phân loại tuần hoàn D.Không thay đổi trong bảng phân loại tuần hoàn 9.178 Định luật phóng xạ được cho bởi biểu thức A. N = N0e-λt B. N = N0eλt C. H = H0eλt D.N = N0 9.179. Chu kì bán rã của chất phóng xạ là 2,5 năm .Sau một năm tỉ số giữa số hạt nhân còn lại và số hạt nhân ban đầu là A. 0,4 B. 0,242 C. 0,758 D.0,082 9.180Chọn câu đúng Hạt nhân Rađi có chu kí bán rã là 1570 năm ,đứng yên phân rã ra hạt α và biến đổi thành hạt nhân .Động năng của hạt α trong phân rã trên là 4,8MeV .Năng lượng toàn phần toả ra trong một rã là A. 4,9 eV B. 4,9MeV C. 271,2eV D.271,2MeV

Hạt Nhân, Khối Lượng Hạt Nhân, Tính Chất Và Cấu Tạo Hạt Nhân / 2023

– Hạt nhân được cấu tạo bở nuclôn gồm 2 loại hạt là prôtôn và nơtron

A: nuclôn (số khối)

Z: prôtôn (nguyên tử số)

N = A – Z: số nơtron

– Các hạt nhân đồng vị là những hạt nhân có cùng số Z, khác số A (nuclôn) nghĩa là cùng số prôtôn và khác số nơtron.

– Đơn vị khối lượng nguyên tử kí hiệu là u có giá trị bằng 1/12 khối lượng nguyên tử của đồng vị.

1u = 1,6055.10-27 kg.

– Năng lượng (tính ra đơn vị eV) tương ứng với khối lượng 1u được xác định:

1u = 931,5 MeV/c 2.

– Một vật có khối lượng khi ở trạng thái nghỉ thì khi chuyển động với vận tốc v, khối lượng sẽ tăng lên thành m với:

Trong đó m 0 được gọi là khối lượng nghỉ và m là khối lượng động.

III. Bài tập về nội dung hạt nhân

1. Kích thước hạt nhân tỉ lệ với số nuclon A.

2. Các hạt nhân đồng vị có cùng số proton.

3. Các hạt nhân đồng vị có cùng số nuclon.

4. Điện tích hạt nhân tỉ lệ với số proton.

5. Một hạt nhân có khối lượng 1u thì sẽ có năng lượng tương ứng 931,5 MeV.

1. Sai 2. Đúng 3. Sai

4. Đúng. Vì hạt nhân có cùng Z prôtôn thì có điện tích dương bằng +Ze.

1. Khối lượng

2. Điện tích của hai hạt nhân đồng nhất.

◊ Hai hạt nhân này có cùng số khối nên có khối lượng gần bằng nhau nhưng khác số Z nên có số điện tích khác nhau.

– Hạt nhân S có điện tích bằng +13e

– Hạt nhân Ar có điện tích bằng +18e.

m hn = 12u – 6m e = 12u – 6.5,486.10-4.u = 11,99670u.

A. Nguyên tử số

B. Số khối

C. khối lượng nguyên tử.

D. Số các đồng vị

◊ Chọn đáp án: A. Nguyên tử số

– Vì nguyên tử số Z là số thứ tự của nguyên tố trong bảng phân loại tuần hoàn.

A. Số prôtôn

B. Số nơtron

C. số nuclon

D. Khối lượng nguyên tử

◊ Chọn đáp án: A. Số prôtôn

– Vì hạt nhân đồng vị là các hạt có cùng số prôtôn và khác nhau số nơtron.

A. 3 B.14 C.27 D.40

◊ Chọn đáp án: C.27

A.13 B.14 C27 D.40

◊ Chọn đáp án: B.14

⇒ Số nơtron N = A – Z = 27 – 13 = 14.